علت خالی کردن زانو و درمان آن

زانو بزرگ‌ترین مفصل بدن است که وارد شدن هرگونه آسیب به آن، کیفیت زندگی انسان را به طرز چشم‌گیری تحت تأثیر قرار می‌دهد. یکی از مشکلات رایجی که اغلب افراد با آن مواجه می‌شوند به اصطلاح عامیانه خالی کردن زانو است که عموماً به آن ناپایداری زانو گفته می‌شود.

خالی کردن زانو چیست؟

این اتفاق هم در حالت راه رفتن و هم در وضعیت ایستادن احتمال بروز دارد. زمانی که زانو‌های شخص خالی می‌شود فرد احساس می‌کند که زانوانی سست دارد و نمی‌تواند آن‌ها را به شکل طبیعی حرکت دهد. در نتیجه اگر در حالت راه رفتن باشد وقفه‌ای در وضعیت راه رفتن رخ می‌دهد. در واقع فرد دیگر نمی‌تواند بر توان و قدرت زانو تکیه کند و احتمال دارد که به زمین بیفتد. این حالت‌ها را فرد به درستی می‌تواند احساس کند و در اغلب موارد افراد در همین وضعیت می‌نشینند یا دیگر حرکت نمی‌کنند.

دلایل بروز خالی کردن زانو

عارضه خالی کردن زانو ممکن است از دلایل متعددی ناشی شود. از جمله مهم‌ترین دلایل بروز خالی کردن زانو عبارت‌اند از:

  • آسیب و ضربه به رباط‌های زانو یا پارگی آن‌ها
  • بروز آرتریت در مفصل زانوها
  • لق شدن و عدم پایداری مفاصل و کشکک زانو
  • پارگی مینیسک زانو
  • سایش و آسیب به غضروف‌های مختلف زانو
  • ضعف و کمبود قوای عضلات محیطی زانو

این عوامل می‌توانند به وقوع شرایط و نقصان جدی در منطقه زانوها منجر شوند و برای رفع آن‌ها نیاز به تشخیص دقیق و درمان متناسب دارند.

 

انواع خالی کردن زانو

خالی شدن زانو و ناپایداری زانو می‌تواند از نوع اولیه یا ثانویه باشد.

  • ناپایداری اولیه

در این وضعیت مفصل عملاً خالی کرده یا در می‌رود. دلیل این امر وجود نقص در یکی از رباط‌ها است، مانند پارگی رباط صلیبی قدامی. عموماً خود احساس خالی کردن دردناک نیست و زانو بعداً دچار درد می‌شود و حتی ممکن است ورم کند. ورم به وجود آمده حاصل خونریزی داخلی زانو است که خود ناشی از آسیب‌دیدگی یکی از ساختارهای داخلی می‌باشد. خالی کردن مکرر، مینیسک‌ها و سطوح غضروفی مفصل زانو را تخریب کرده و منجر به بروز آرتریت می‌شود.

از آنجا که این عارضه یک مشکل مکانیکی است تقریباً در تمام موارد برای رفع آن به عمل جراحی نیاز است. این عمل در قالب بازسازی و درمان پارگی رباط صلیبی قدامی انجام می‌شود؛ البته خالی کردن و ناپایداری زانو می‌تواند ناشی از آسیب رباط صلیبی خلفی، آسیب رباط جانبی، ناپایداری پاتلوفمورال یا آسیب ناحیه پوسترولترال نیز باشد.

  • ناپایداری ثانویه

این حالت زمانی رخ می‌دهد که چیزی در درون زانو باعث ایجاد درد می‌شود که در نتیجه بدون اینکه فرد بخواهد، عضلات چهار سر ران برای کاهش نیروی فشاری وارده بر مفصل دردناک شل می‌شوند. این باعث می‌شود که پا خم شده و احساس خالی کردن زانو به فرد دست دهد. در این حالت، خالی شدن زانو دلیل ساختاری ندارد و اگر دلیل درد رفع شود زانو دیگر خالی نخواهد کرد. بروز درد می‌تواند به علت پارگی مینیسک، وجود جسم آزاد در زانو، آرتریت یا سینوویت باشد.

گاهی اوقات خارج شدن کشکک زانو از جای خود به شکل خالی کردن زانو احساس می‌شود که این در حقیقت ناپایداری مفصل پاتلوفمورال است. هر چند که مهم‌ترین ساختارهای نگهدارنده کشکک زانو استخوان‌ها هستند، اما عضلات ران نیز نقش مهمی در نگه‌داشتن آن در جای خود ایفا می‌کنند.

کسب تاریخچه پزشکی و معاینه دقیق بیمار به تشخیص اولیه یا ثانویه بودن نوع ناپایداری و در نتیجه انجام درمان مناسب برای خالی کردن و ناپایداری زانو کمک می‌کند.

درمان خالی کردن زانو

در مراحل ابتدایی خالی شدن زانو، اهمیت دارد که فرد به سرعت اقدام به تشخیص و درمان کند. به میزانی که این مراحل به موقع انجام شود، امکان موفقیت در روند درمان نیز بالاتر خواهد بود. علاوه بر این، اقدامات در مراحل اولیه می‌توانند از وقوع مشکلات جدی‌تر و پتانسیل خطرناک‌تر جلوگیری کنند. در ادامه روش‌های درمان خالی کردن زانو را شرح می‌دهیم.

  • فیزیوتراپی

انجام فعالیت‌های ورزشی و حرکات بدنی که به عنوان بخشی از تکنیک‌های درمانی فیزیوتراپی در نظر گرفته می‌شوند، می‌توانند به طور معناداری به فرآیند درمان خالی شدن زانو کمک کنند. این تکنیک‌های درمانی باید تحت نظر متخصصین ماهر انجام شوند تا به بهبودی سریع‌تر واقع شود. در غیر این صورت، امکان اثربخشی کمتر می‌شود و بر توانایی درمان تأثیرگذار نخواهد داشت.

  • بریس زانو

استفاده از بریس زانو به تقویت و استحکام عضلات و انواع رباط‌های جانبی زانو کمک می‌کند. در نتیجه، احتمال خالی شدن زانو به دلیل ضعف آن‌ها کاهش می‌یابد. بریس‌ها عضلات را به‌طور کامل در موقعیت صحیح نگه می‌دارند و از لغزش و ضعف آن‌ها جلوگیری می‌کنند. انواع مختلفی از بریس‌ها وجود دارد، بنابراین توصیه می‌شود که در هنگام خرید و استفاده از آن‌ها، راهنمایی از متخصصان حوزه بهداشتی و پزشکی و همین‌طور دلایل بروز خالی کردن زانو را در نظر بگیرید.

  • انجام تمرین‌های حرکتی

برای پیشگیری از خالی کردن زانو و درمان این عارضه، انجام چند تمرین حرکتی خاص تأثیر زیادی دارد؛ اما باید بدانید که این تمرینات حرکتی خاص، نباید شدید و با فشار بالا انجام شود؛ بلکه باید تمرینات را به آرامی انجام دهید. بهتر است این حرکات را با حضور یک متخصص انجام دهید تا بهترین و مؤثرترین نتیجه را بگیرید.

  • تغییر سبک زندگی

افرادی که اضافه وزن دارند بیشتر از سایر افراد در معرض عارضه خالی شدن زانو قرار می‌گیرند. به همین دلیل به این افراد توصیه می‌شود که یک برنامه مؤثر کاهش وزن را دنبال کرده و در کنار آن برای بهبود مشکلات زانو از مکمل‌ها استفاده کنند. همچنین با توجه به اینکه با افزایش سن، به‌طور طبیعی مفاصل زانو تحلیل می‌روند، غالباً مصرف منظم مکمل‌هایی مانند ویتامین C و ویتامین D به افراد میان‌سال توصیه می‌شود. همچنین معمولاً استفاده از گلوکزامین برای کاهش درد مفصل زانو و بهبود شرایط آن مؤثر است.

  • عمل جراحی

در مواردی که وضعیت بیمار بسیار وخیم و حاد است، عمل جراحی به عنوان آخرین گزینه درمانی در نظر گرفته می‌شود. این عمل‌ها طراحی شده‌اند تا شرایط جدی که به خالی شدن زانو منجر می‌شوند را برطرف کنند و برای بیمارانی با وضعیت‌های فوری انجام می‌شوند. مثلاً یکی از نمونه‌های این عمل‌ها تعویض مفصل زانو است. این تکنیک درمانی می‌تواند به طور قابل توجهی به بهبود بیماران کمک کرده و درد آن‌ها را کاهش دهد.

دیدگاه خود را بنویسید